Sander is 52 jaar. Hij werkt fulltime als ict-er. Hij is goed in zijn werk, betrouwbaar en altijd aanwezig. Wat zijn collega’s niet weten: thuis zorgt hij voor zijn vrouw. Zij heeft jong dementie en woont nog thuis. Elke ochtend regelt Sander van alles voordat hij naar zijn werk gaat. En elke avond begint de zorg opnieuw.
Wat Sander het meeste zou helpen? Gewoon tussen de middag even naar huis kunnen. Een uurtje. Om te kijken hoe het gaat. Om zijn vrouw een warme lunch te geven. Om even bij haar te zijn.
Maar hij durft het niet te vragen. Hij wil geen uitzondering zijn. Hij wil gewoon zijn werk goed doen.
Herken jij Sander?
Sander is geen uitzondering. 1 op de 4 werknemers combineert het werk met mantelzorgtaken. In de zorgsector is dat zelfs 1 op de 3. Het zijn mensen die hard werken én thuis heel veel dragen. Mensen in alle leeftijden en functies.
De zorgvrager is vaak een ouder, maar het kan ook gaan om zorg voor een kind, partner of schoonouder. En 76% van de mantelzorgers doet dit al meer dan een jaar. Het is geen tijdelijk probleem. Het is een situatie die soms jaren duurt.
Veel mantelzorgers zwijgen
Het lastige is: veel medewerkers vertellen er niets over op het werk. Ze zijn bang dat het hun positie schaadt. Of ze denken: ik los het zelf wel op. Totdat het niet meer gaat.
40% van de mantelzorgers bespreekt de zorgsituatie niet met de leidinggevende. En 30% van de leidinggevenden en collega’s is helemaal niet op de hoogte van de mantelzorgtaken van hun medewerker.
Sander heeft zijn leidinggevende ook niets verteld. Hij hoopt dat het wel goed blijft gaan. Maar de vermoeidheid stapelt zich op. En de concentratieproblemen ook.
Een klein gebaar kan alles veranderen
Stel je voor dat Sander’s leidinggevende het gesprek aangaat. Gewoon vraagt: hoe gaat het eigenlijk met je? En dat Sander dan vertelt wat er speelt. En dat de leidinggevende zegt: natuurlijk kun je tussen de middag naar huis. Geen enkel probleem.
Dat ene gesprek. Die ene afspraak. Het kost de organisatie vrijwel niets. Maar voor Sander verandert het alles. Hij slaapt beter. Hij werkt prettiger. Hij is loyaler dan ooit.
Dit is geen uitzondering. Werknemers die werk en mantelzorg goed kunnen combineren, ervaren 5 keer minder gezondheidsklachten en melden zich 8 keer minder vaak ziek. En wanneer er afspraken worden gemaakt, leidt dit bij 80% tot een goede oplossing.
Wat kost het als je niets doet?
Als Sander straks toch uitvalt, zijn de kosten veel hoger dan dat uurtje middagpauze thuis. 18% van de mantelzorgers meldt zich 2 weken of langer per jaar ziek. Bij niet-mantelzorgers is dit 10%. En het aandeel van het totale verzuim dat mantelzorg-gerelateerd is, wordt geschat op 18%.
Achter die cijfers zitten mensen zoals Sander. Mensen die er te lang alleen voor stonden.
Hoe begin je als werkgever?
Je hoeft geen grote dingen te doen. Werk en mantelzorg werkt met vier eenvoudige stappen:
1. Bespreken — Maak mantelzorg een normaal gespreksonderwerp. Niet iets om je voor te schamen, maar iets wat bij het leven hoort.
2. Beschrijven — Zorg dat medewerkers weten welke mogelijkheden er zijn. Denk aan flexibele werktijden, thuiswerken of een aangepaste lunchpauze.
3. Bekwamen — Train leidinggevenden zodat zij het gesprek kunnen voeren. Een goede leidinggevende merkt wanneer iemand het zwaar heeft en vraagt ernaar.
4. Borgen — Zorg dat aandacht voor mantelzorg structureel is. Niet één keer per jaar, maar ingebed in de cultuur van je organisatie.
Het begint met één vraag
Sander hoeft geen held te zijn. Hij hoeft alleen maar gehoord te worden.
De grootste behoeften van mantelzorgers op het werk zijn aandacht en begrip, bespreekbaarheid en flexibiliteit. Dat kost geen geld. Het vraagt vooral een open houding en een leidinggevende die durft te vragen: hoe gaat het écht met je?
Op een arbeidsmarkt waar het steeds moeilijker is om goede mensen te vinden en te houden, is dat ook gewoon slim beleid. Organisaties die aandacht en begrip hebben en maatwerkoplossingen bieden, zijn een aantrekkelijke werkgever.
Doe jij al mee?
Wil jij weten hoe mantelzorgvriendelijk jouw organisatie al is? Doe de test en je ziet direct waar verbeteringen mogelijk zijn.
Want iedere medewerker verdient een werkgever die ziet wat er speelt. Ook buiten kantoor.